تعویض روغن

اهمیت تعویض به موقع روغن

 روغن ها را نمی توان از چرخه مصرف خارج کرد.به عبارت دیگر نمی توان چنین گفت که تمام روغن پایه تجزیه و خراب نمی شود،ولی به تدریج بعضی از توانایی های خود مثل کم کردن اصطکاک و انتقال حرارت را از دست می دهد.این از دست دادن تدریجی خواص ،به علت آلودگی هایی است که در روغن ایجاد شده است .مثل اکسید شدن روغن در اثر حرارت زیاد ،تغییرات گرانروی به علت مخلوط شدن روغن با سوخت و یا عمل اکسیداسیون و ورود آب به داخل روغن که باعث تجزیه مواد افزودنی موجود در روغن می شود.

عوامل دیگری نیز وجود دارند که در خراب شدن روغن تاثیر دارند.به عنوان مثال می توان از سوخت با کیفیت پایین ،کار کردن وسایل در شرایط خیلی خیلی سرد،نسبت هوا به سوخت کم و سیستم های کنترل کننده آلودگی معیوب و یا برداشته شده از روی سیستم نام برد.شرایطی که در تخریب روغن دخالت داشته و باعث تعویض منظم روغن می شود.

1-آلودگی هایی که توسط خود روغن ایجاد می شوند

هر موتور پمپ هیدرولیک ،مجموعه ی دنده و یا قطعات دیگر ،در اثر کارکرد به تدریج ساییده می شود.در اثر این عمل ،ذرات بسیار ریز فلزی که اندازه آنها حتی تا کمتر از یک میکرون می باشد (فلزاتی مثل آهن و مس)وارد روغن شده و به عنوان کاتالیزور اکسیداسیون روغن عمل می کند.اکسید شدن روغن ،باعث تولید ترکیبات اسیدی می شود.همچنین این ذرات ریز با ذرات کربنی حاصل از احتراق ترکیب شده و وارد جریان روغن موتور می شود.نتیجه این کار،ایجاد خراش در قسمت های مختلف موتور و نهایتا سائیدگی این قطعات می باشد.این ذرات جامد ،مانند پودر سمباده عمل کرده و بتدریج باعث ایجاد خراش روی سطح یاتاقان ها،یاتاقان های توربوشارژ ،یاتاقان های میل لنگ ،سطوح داخل سیلندرهای هیدرولیک ،شیرها و ... میشوند.این مساله مهم را باید به خاطر سپرد که اگر اجازه داده شود که میزان این نوع آلودگی ها در روغن به حدی زیاد شود که باعث ایجاد خراش روی قطعات مختلف موتور گردد،دیگر تعویض روغن کثیف برای جلوگیری از صدمه دیدن بیشتر موتور نیز موثر نخواهد بود.

2-خراب شدن روغن در اثر اکسیداسیون

اکسیداسیون عبارت است از واکنش اکسیژن با روغن در حضور کاتالیزورهای فلزی مثل آهن و مس.اکسیداسیون باعث سفت تر شدن روغن (بالا رفتن گرانروی) می گردد.بالا رفتن گرانروی سبب کم شدن جریان روغن و در نتیجه کم شدن خاصیت انتقال حرارت می شود. کم شدن انتقال حرارت نیز باعث گرم تر شدن روغن و در نتیجه افزایش سرعت اکسیداسیون روغن می گردد.به منظور جلوگیری از اکسیداسیون روغن،از هر عملی که باعث افزایش بیش از حد درجه حرارت روغن می شود ،باید جلوگیری کرد.در موتور هایی که تحت شرایط سرعت و بار زیاد کار می کنند ،درجه حرارت روغن در کارتل به بیش از 150cو درجه حرارت روغن در رینگ های بیستون نیز به بیش از 310c  می رسد.توربوشارژ ،ممکن است دارای سرعتی بیش از 100000 دور در دقیقه و درجه حرارت روغن نیز در آن بیش از 310c  باشد.اگر توربین یا موتوری که دارای شرایط گفته شده در بالا باشد،بلافاصله خاموش شود ،روغن به سرعت اکسیده می شود.همچنین اگر در یک خاموش کردن گرم ،اجازه داده شود که روغن در توربوشارژ و یا محفظه یاتاقان های توربین باقی بماند،روغن سریعا اکسیده خواهد شد،به طوری که ممکن است روغن به صورت کک یا چیزی شبیه قیر در آید اینکار باعث مسدود کردن مسیرهای توربوشارژ و مسیر های عبور روغن در یاتاقن های توربین خواهد شد.هنگام روشن کردن ماشین های بنزینی و به منظور کنترل کردن آلودگی ،باید موتور ریتارد بوده و ترموستات نیز باید بسته باشد تا سریعا درجه حرارت موتور بالا رود.این عوامل باعث بالا بردن درجه حرارت روغن ودر نتیجه افزایش سرعت اکسیداسیون روغن می شود.به علاوه ،اگر نسبت هوا به سوخت نباشد ،موتور تولید گاز هایی را خواهد کرد که در آن مقدار اکسید نیتروژن بسار بالا بوده و ورود این گاز ها به داخل موتور باعث اکسیده شدن روغن و در نتیجه سفت شدن آن می شود.از طرف دیگر ،بهترین عملکرد سیستم های هیدرلیک وقتی است که درجه حرارت روغن در مخزن بیش از 60cنباشد.سرعت اکسیداسیون روغن در این سیستم ها ،با افزایش هر 10c در دمای بیش از 60cتقریبا دو برابر می شود. ادامه یافتن اکسیداسیون باعث تشکیل لجن ،رسوب و تولید اسید خواهد شد.تولید اسید نیز باعث خوردگی سیستم می شود.

ادامه مطلب...